۱۳۸۸ بيست بهمن
جست‌و‌جو در وبگاه
................................................

سیصدوشصت‌وپنجمین نشست شورا
دوشنبه، نوزدهم دی‌ماه، سیصد و شصت ‌و پنجمین نشست شورای فرهنگستان زبان و ادب فارسی، به ریاست دکتر غلامعلی حدّاد عادل و با حضور اکثریت اعضا، در تالار دکتر شهیدی برگزار شد. در آغاز دکتر حدّاد عادل، برای آقای دکتر محمد خوانساری، عضو پیوستهٔ فرهنگستان که مدتی است در بیمارستان بستری هستند آرزوی سلامتی کرد. وی همچنین حضور مجدد دکتر حسن حبیبی را در شورای فرهنگستان مغتنم دانست...
................................................

میلینیوم در سیما
حفظ قوّت و اصالت زبان فارسی، به‌عنوان یکی از ارکان هویت ملی ایرانیان، از اهداف فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. مجلس شورای اسلامی، با احساس مسئولیت در برابر زبان فارسی، قانون ممنوعیت به‌کارگیری اسامی، عناوین و اصطلاحات بیگانه را در تاریخ 28/9/1375 به تصویب رساند. در مادهٔ واحدهٔ این قانون آمده‌است: «... دستگاه‌های قانون‌گذاری و اجرایی و قضایی ‌کشور و سازمان‌ها، شرکت‌ها و مؤسسات دولتی و... موظف‌اند از به کار بردن کلمات و واژه‌های بیگانه در گزارش‌ها و مکاتبات، سخنرانی‌ها و مصاحبه‌های رسمی خودداری کنند و همچنین، استفاده از این واژه‌ها بر روی کلیهٔ تولیدات داخلی، اعم از بخش‌های دولتی و غیردولتی که داخل کشور عرضه می‌شود، ممنوع است»...
فرهنگ توصیفی گونه‌های زبانی ایران   کـاغذین جـامه یـا جـامهٔ کـاغذین، از آیین تا کلمه
خطابهٔ ورودی دکتر محمود عابدی، عضو پیوستهٔ شورای فرهنگستان، در موضوع «کاغذین جامه یا جامهٔ کاغذین، از آیین تا کلمه»، دستور سیصدوشصت‌ویکمین نشست شورای فرهنگستان بود که در روز دوشنبه، نهم آذرماه، در حضور اعضای محترم شورا و با شرکت اعضای هیئت علمی و پژوهشگران فرهنگستان برگزار شد. دکتر عابدی در مقدمهٔ سخنرانی خود دربارهٔ سنّت‌هایی که در جوامع پدید می‌آیند و دائماً در حال تغییر و تحول‌اند، توضیحاتی داد و اضافه کرد که بعضی از این سنّت‌ها کم‌کم از حالت آیینی واقعی وارد حوزهٔ زبان و ادبیات می‌شوند و نقش و کارکرد تازه‌ای را می‌پذیرند....
ایران سرزمینی است که تنوع زبانی در آن بسیار گسترده است. ازآنجاکه زبان رکن اساسی فرهنگ و هویت هر قوم و ملت محسوب می‌شود، مطالعه و بررسی آن اهمیت بسیار دارد. گرچه تا کنون مطالعات پراکندهٔ فراوانی دربارهٔ لهجه‌ها و گویش‌های ایرانی انجام شده، هنوز دسته‌بندی جامعی بر روی آن‌ها صورت نگرفته‌است. در کتاب حاضر تلاش شده‌است تا حدّ امکان دسته‌بندی نسبتاً کاملی دربارهٔ زبان‌ها، گویش‌ها یا لهجه‌هایی که هم‌اکنون در ایران به کار می‌روند انجام گیرد...
منشآت سلیمانی زبان‌های محلی ایران، سنجه‌ای برای تحولات درزمانی و نظریه‌های زبانی
خطابهٔ ورودی دکتر محمد دبیرمقدم، عضو پیوستهٔ شورای فرهنگستان، در موضوع «زبان‌های محلی ایران، سنجه‌ای برای تحولات درزمانی و نظریه‌های زبانی»، دستور سیصدوشصتمین جلسهٔ شورای فرهنگستان بود. وی ابتدا بخش‌های مختلف این سخنرانی را برشمرد و تصریح کرد: این سخنرانی شامل پنج بخش است. نخست مقدمه است، در بخش دوم از یک ویژگی شاخص زبان‌های ایرانی، یعنی از نظام مطابقه، یا به بیان دیگر مطابقت، در گونه‌های مختلف یکی از زبان‌های ایرانی متعلق به شاخه زبان‌های غربی شمالی و مشخصاً از گونه‌های مختلف بلوچی سخن گفته‌ خواهد شد...
دانش ترسّل و انشاء از دانش‌های ریشه‌دار در زبان فارسی است و دست‌کم از قرن ششم هجری آثاری مدوّن در این زمینه وجود دارد. نگارش ادیبانه که کار دبیران بود، هم ازلحاظ شغلی و هم ازلحاظ هنرنمایی ادبی، ارج و قربی یافت و بسیاری از برجستگان کوشیدند تا با نگارش‌ نثرهای پخته، نگاشته‌های خود را به‌عنوان سرمشقی برای نسل‌های بعدی بر جای بگذارند. مکاتیب سنائی یکی از نخستین آثار برجای‌مانده در علم‌الانشاء ادب فارسی است. پس از آن می‌توان از نامه‌های رشیدالدین وطواط و نیز عتبة الکتبة، مربوط به دورهٔ سلجوقیان و خوارزمشاهیان، نام برد...