فرهنگستان زبان و ادب فارسی
غزنه، ششصد سال پس از حکیم سنایی و پاسخی به یک پرسش
 
دوشنبه، بیست‌وهشتم فروردین‌ماه ۱۳۹۶، شصت‌وششمین نشست ماهانۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزار شد. در این نشست دکتر محمدسرور مولایی، عضو پیوستۀ افغانستانی فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در موضوع «غزنه، ششصد سال پس از حکیم سنایی و پاسخی به یک پرسش» سخنرانی کرد.
    در ابتدای این مراسم دکتر محمد دبیرمقدم، معاون علمی و پژوهشی فرهنگستان، ضمن معرفی دکتر مولایی و بیان برخی از فعالیت‌های علمی و پژوهشی و سوابق دانشگاهی وی، از ایشان درخواست کرد که سخنرانی خود را ارائه کند.
   دکتر مولایی در ابتدای سخنان خود با تأکید بر نقش برخی از شهرها و به‌ویژه پایتخت‌ها، در طول تاریخ، بر اوضاع فرهنگی و اجتماعی و سیاسی و اقتصادی کشورها، اظهار کرد: دلیل انتخاب این عنوان این است که می‌خواهیم ببینیم شهرهایی مثل غزنه که تقریباً به مدت ۲۳۰ سال پایتخت مدنی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی بوده‌اند، بعد از سپری شدن دوران شکوهشان، از نظر فرهنگی و ادبی و علمی چه سرگذشتی داشته‌اند. می‌خواهیم دریابیم که در این دوران فترت که تاریخ‌ادبیات‌نویسان چندان توجهی به این شهرهای کهن ندارند، وضعیت این شهرها به چه صورت بوده است.
    این عضو پیوستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی در ادامه با اشاره به نقش مؤثر این شهرها، پس از سپری شدن دورانِ رونق و شکوه آن‌ها، در تربیت عالمان و ادیبان و دانشمندان افزود: من اعتقاد دارم که اگر ما سرگذشت شهرهای دیگر را، مثل غزنه، تبریز، اصفهان، شیراز و مناطق دیگر مثل خجند و سمرقند و بخارا را، بعد از آن دوره‌های شکوهمند، بررسی کنیم بیشتر می‌توانیم دریابیم که فرهنگ ما تا چه اندازه عمق داشته است. ما می‌خواهیم بفهمیم در این دوره‌ها که هیچ حکومتی در این شهرها نبوده است، خود مردمی که به این زبان سخن می‌گفتند و علمی می‌آموختند و دانشی فرامی‌گرفتند، در چه وضعیتی بوده‌اند.
    وی پس از آن تأکید کرد: اگر این مراکز، بعد از انتقال حکومت و قدرت به نقاط دیگر، همچنان در تولید فرهنگ و دانش، و تربیت و تهذیب اهل فرهنگ و علم و ادب فعال نبودند، مراکز دیگری که قدرت سیاسی در آنجا مجتمع بود، نمی‌توانستند درست تغذیه بشوند.
    دکتر مولایی در ادامه با معرفی یکی از شخصیت‌های برجستۀ نیمۀ دوم سدۀ یازدهم و نیمۀ نخست سدۀ دوازدهم قمری، قاضی عبدالباقی «باقی» غزنوی، افزود: بررسی دیوان اشعار و نامه‌های قاضی عبدالباقی نشان می‌دهد که علی‌رغم سکوت منابع تاریخی و ادبی، شعر و ادب و دین و دانش و عرفان در این شهر، یعنی غزنه، همچنان پویا و زایا بوده است.
    وی پس از آن به بیان برخی از ویژگی‌های شعری و ادبی قاضی عبدالباقی «باقی» غزنوی پرداخت و نمونه‌هایی از اشعار این شاعر توانمند را قرائت کرد.
    شصت‌وششمین نشست ماهانۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی با حضور شماری از اعضای پیوسته و وابستۀ فرهنگستان، از جمله دکتر محمدعلی موحد، دکتر فتح‌الله مجتبائی، دکتر محمود عابدی، استاد احمد سمیعی (گیلانی)، دکتر محمدرضا نصیری، موسی اسوار، و آقای بوری‌بایف مرادجان، مشاور سفیر تاجیکستان در ایران، آقای درّه‌ای، مشاور سفیر افغانستان در ایران، آقای رهبین، رایزن فرهنگی افغانستان در ایران، و آقای هوشمند، معاون رایزن افغانستان در ایران، و نیز برخی از اعضای هیئت علمی، مدیران و پژوهشگران فرهنگستان زبان و ادب فارسی و علاقه‌مندان برگزار شد.

تمامی حقوق این وبگاه متعلق به فرهنگستان زبان و ادب فارسی است ©