امروز دوشنبه ՝ 1396/01/07    ■ Mon, Mar 27, 2017   



  
اندازه نوشته   A | A
آخرین اخبار 
چهارصد و پنجاه و پنجمین نشست شورا
دوشنبه، بیست‌وسوم اسفند ۱۳۹۵، چهارصد و پنجاه و پنجمین نشست شورای فرهنگستان زبان و ادب فارسی، با حضور اکثر اعضای پیوسته و وابسته، به ریاست دکتر غلامعلی حداد عادل، در تالار دکتر شهیدی برگزار شد.

پیام تسلیت دکتر حداد عادل به مناسبت درگذشت زنده‌یاد ادیب برومند
دوشنبه، بیست‌وسوم اسفندماه ۱۳۹۵، عبدالعلی ادیب برومند، شاعر و محقق، در سن ۹۲سالگی درگذشت. به همین مناسبت دکتر غلامعلی حداد عادل در پیامی درگذشت این استاد گران‌مایه و شاعر ارجمند را تسلیت گفت.

نکوداشت پروفسور حسن ابراهیم‌زاده برگزار شد
چهارشنبه، هجدهم اسفندماه ۱۳۹۵، مراسم نکوداشت پروفسور حسن ابراهیم‌زاده، عضو کارگروه واژه‌گزینی زیست‌شناسی فرهنگستان و استاد برجستۀ زیست‌شناسی و پدر علم فیزیولوژی گیاهی ایران، در دانشگاه تهران برگزار شد.

نامۀ دکتر حداد عادل به وزیر ارشاد دربارۀ خودروی «کوییک»
به دلیل غیر فارسی بودن نام خودروی کوییک، دکتر غلامعلی حداد عادل در نامه‌ای خطاب به دکتر سیّد رضا صالحی امیری، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، خواهان رسیدگی به این تخلف شد.
آخرين به روز رسانی ۱۳۹۵/۹/۱۸ - ۱۵:۲۴ نسخه قابل چاپ
    صد سال عشق مجازی
مکتب وقوع و طرز واسوخت در شعر قرن دهم
 
هم‌زمان با به روی کار آمدن صفویان در سال ۹۰۶ ق، غزل فارسی از سنّت پیشین خود که به نوعی عرفانی و آسمانی بود، جدا گشت و به سادگی گرایید و با زبانی عینی و ساده و خالی از بازی‌های صناعی و خیالی به گزارش عواطف صریح عاشق و معشوق و جزئیات رفتارها و احوال آن‌ها متمایل شد. این سبک واقع‌گرا در یک دورۀ یکصدساله در سراسر ایران مرکزی رواج یافت و به سوی شرق، تا ماوراءالنهر و شبه‌قارۀ هند، و به جانب غرب، تا آذربایجان و آسیای صغیر رفت و در همان زمان به «طرز وقوع» مشهور شد.
    غزل فارسی در قرن نهم حال و هوای صوفیانه و آسمانی دارد. غزل قرن یازدهم نیز آکنده از خیال‌ها و مضمون‌های باریک و نازک و دقیق است. در میانۀ این دو، غزل وقوعی قرن دهم است که نه مانند غزل صوفیانه میل به جهان آرمانی و حقایق آسمانی دارد و نه به شیوۀ غزل نازک‌خیال سبک هندی میل به برساختن خیال‌های شگفت، بلکه به گزارش راست و صریح حالات واقعی عاشقان و و معشوقان زمینی می‌پردازد. مجموعۀ حاضر که به بررسی و تحلیل این دورۀ یکصدساله اختصاص یافته، شامل یازده فصل است که در هریک از آن‌ها بخشی از مسائل مربوط به مکتب وقوع و طرز واسوخت در قرن دهم طرح شده است. فصل‌های یازده‌گانۀ کتاب عبارت‌اند از:
    ــ مقدمه: مسئله، روش و منابع (مسئلۀ شعر وقوع، ارزیابی و نقد وقوعی‌پژوهی، روش پژوهش، منبع‌شناسی پژوهش)؛
    ــ قرن دهم از چشم‌انداز سیاسی و اجتماعی (قدرت‌های سیاسی سدۀ دهم در قلمرو زبان فارسی، جغرافیای فرهنگی ایران در سدۀ دهم، مهاجرت در روزگار وقوعیان)؛
    ــ به‌سوی طرز تازه (چیستی طرز تازه، سدۀ نهم: شعر فارسی پیش از طرز تازه، سدۀ دهم: پیدایی سبک‌های گوناگون، رده‌بندی نهاوندی از سبک‌های شعر قرن دهم، نقد اصطلاح طرز تازه)؛
    ــ زیبایی‌شناسی و تبارشناسی وقوع (وقوع‌گویی چیست؟ مبانی زیبایی‌شناختی وقوعیان، تبار اصطلاح وقوع، آغازگر وقوع‌سرایی کیست؟ گسترش وقوع‌سرایی در قرن دهم، سرآمدان وقوع‌سرایی، ردّپای سعدی و امیرخسرو در دوران وقوع...)؛
    ــ عشق بشری، جوهرۀ غزل وقوعی (عشق به انسان و دیگر هیچ، اصول مهروروزی وقوعیان، لذت‌های عاشقان وقوعی)؛
    ــ بازیگران عشق وقوعی (شخصیت عاشق و حالات وی، معشوق و حالات وی)؛
    ــ ضیافت عشق در بزم‌های مهرورزی (بزم‌های مهرورزی در قرن دهم، تصویری زنده از مجلس بزم)؛
    ــ واسوخت و بیزاری از معشوق (دربارۀ واسوخت چه گفته‌اند؟ واسوخت چیست؟ گونه‌شناسی غزل واسوخت، مبدع واسوخت کیست؟ واسوخت‌سرایی تا یک قرن بعد)؛
    ــ شکل شعر در مکتب وقوع (سه جنبۀ فرم در ادبیات وقوعی، ترجیح حسب حال بر صناعت مضمون، بلاغت صدق، تصویر زبانی واقعیت: بازنمایی حال واقع، تصویر واقعیت در نگاره‌های وقوعی قرن دهم)؛
    ــ خوانش انتقادی مکتب وقوع (کتمان فردیت شاعر در مکتب وقوع، غیاب هویت فرهنگی در مکتب وقوع، وقوعیان به‌مثابۀ یک قشر اجتماعی، خلاقیت در چرخۀ گفتمان غالب، پژواک‌های سبکی: سبک و پادسبک...)؛
    ــ گزیدۀ هزار بیت وقوعی (گزارش راست و ساده از رفتارها، در اوصاف عشق وقوعی، عشق پنهان، دیدارها و نگاه‌ها، شخصیت معشوق، حالات و رفتارهای معشوق، حالات و رفتارهای عاشق، ذوق‌ها و لذت‌های وقوعیان، بزم وقوعی: آداب مجلس).
    گزیدۀ شعر واسوخت و کتابنامه بخش‌های پایانی این مجموعه را تشکیل می‌دهد.
    کتاب صد سال عشق مجازی: مکتب وقوع و طرز واسوخت در شعر قرن دهم، نوشتۀ دکتر محمود فتوحی، عضو وابستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی است که انتشارات سخن آن را در ۴۸۰ صفحه و با شمارگان ۱۱۰۰ نسخه، به بهای ۵۵۰۰۰۰ ریال منتشر کرده است.
معرفی: مرتضی قاسمی
 
تاريخچه   |    اساسنامه   |    دربارۀ وبگاه   |    نشر آثار   |    خبرنامهٔ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی