امروز جمعه ՝ 1396/06/31    ■ Fri, Sep 22, 2017   



  
اندازه نوشته   A | A
آخرین اخبار 
آیین‌نامۀ نهایی جایزۀ فرهنگستان به مطبوعات
رسانه‌ها با مخاطبان پرشمار و میدان وسیع حضور و تأثیرگذاری خود می‌توانند در نگاهبانی از زبان فارسی و بهبود آن نقشی بی‌بدیل ایفا کنند. فرهنگستان زبان و ادب فارسی، با نگاهی به جایگاه رسانه‌ها در پاسداری از زبان و ادب فارسی، از سال ۱۳۹۲بر آن شد تا با استفاده از فرصت برپایی نمایشگاه مطبوعات، به ارزیابیِ مطبوعات از حیث رعایت قواعد و ض ...

پیام دکتر حداد عادل به دوازدهمین همایش انجمن ترویج زبان و ادب فارسی
چهارشنبه، پانزدهم شهریورماه ۱۳۹۶، دوازدهمین همایش بین‌المللی انجمن ترویج زبان و ادبیات فارسی، با حضور استادان برجسته و پژوهشگران حوزۀ زبان و ادب فارسی، در دانشگاه رازی کرمانشاه آغاز به کار کرد. آشنایی با پژوهش‌های جدید در گسترۀ زبان و ادب فارسی، گفت‌وگو و تبادل نظر در عرصه‌های گوناگون زبان و ادب فارسی، ترغیب پژوهشگران جوان به ژر ...

رونمایی کتاب هزارواژۀ پزشکی در تاجیکستان
جمعه، بیست‌وچهارم شهریورماه ۱۳۹۶، مراسم رونمایی کتاب هزارواژۀ پزشکی به چهار زبان با حضور جمعی از اهالی فرهنگ و اندیشمندان ایرانی و تاجیکی، در شهر دوشنبه، پایتخت تاجیکستان، برگزار شد.

استاد موسی اسوار، عضو پیوستۀ جدید فرهنگستان زبان و ادب فارسی
بر اساس مادۀ ۴ اصلاحی اساسنامۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی، شورای فرهنگستان می‌تواند با شرایط مذکور در مادۀ ۳ اساسنامه، اعضای پیوستۀ ایرانی فرهنگستان را انتخاب و جهت صدور حکم به رئیس جمهوری معرفی کند.
آخرين به روز رسانی ۱۳۹۵/۹/۱۸ - ۱۵:۲۴ نسخه قابل چاپ
    صد سال عشق مجازی
مکتب وقوع و طرز واسوخت در شعر قرن دهم
 
هم‌زمان با به روی کار آمدن صفویان در سال ۹۰۶ ق، غزل فارسی از سنّت پیشین خود که به نوعی عرفانی و آسمانی بود، جدا گشت و به سادگی گرایید و با زبانی عینی و ساده و خالی از بازی‌های صناعی و خیالی به گزارش عواطف صریح عاشق و معشوق و جزئیات رفتارها و احوال آن‌ها متمایل شد. این سبک واقع‌گرا در یک دورۀ یکصدساله در سراسر ایران مرکزی رواج یافت و به سوی شرق، تا ماوراءالنهر و شبه‌قارۀ هند، و به جانب غرب، تا آذربایجان و آسیای صغیر رفت و در همان زمان به «طرز وقوع» مشهور شد.
    غزل فارسی در قرن نهم حال و هوای صوفیانه و آسمانی دارد. غزل قرن یازدهم نیز آکنده از خیال‌ها و مضمون‌های باریک و نازک و دقیق است. در میانۀ این دو، غزل وقوعی قرن دهم است که نه مانند غزل صوفیانه میل به جهان آرمانی و حقایق آسمانی دارد و نه به شیوۀ غزل نازک‌خیال سبک هندی میل به برساختن خیال‌های شگفت، بلکه به گزارش راست و صریح حالات واقعی عاشقان و و معشوقان زمینی می‌پردازد. مجموعۀ حاضر که به بررسی و تحلیل این دورۀ یکصدساله اختصاص یافته، شامل یازده فصل است که در هریک از آن‌ها بخشی از مسائل مربوط به مکتب وقوع و طرز واسوخت در قرن دهم طرح شده است. فصل‌های یازده‌گانۀ کتاب عبارت‌اند از:
    ــ مقدمه: مسئله، روش و منابع (مسئلۀ شعر وقوع، ارزیابی و نقد وقوعی‌پژوهی، روش پژوهش، منبع‌شناسی پژوهش)؛
    ــ قرن دهم از چشم‌انداز سیاسی و اجتماعی (قدرت‌های سیاسی سدۀ دهم در قلمرو زبان فارسی، جغرافیای فرهنگی ایران در سدۀ دهم، مهاجرت در روزگار وقوعیان)؛
    ــ به‌سوی طرز تازه (چیستی طرز تازه، سدۀ نهم: شعر فارسی پیش از طرز تازه، سدۀ دهم: پیدایی سبک‌های گوناگون، رده‌بندی نهاوندی از سبک‌های شعر قرن دهم، نقد اصطلاح طرز تازه)؛
    ــ زیبایی‌شناسی و تبارشناسی وقوع (وقوع‌گویی چیست؟ مبانی زیبایی‌شناختی وقوعیان، تبار اصطلاح وقوع، آغازگر وقوع‌سرایی کیست؟ گسترش وقوع‌سرایی در قرن دهم، سرآمدان وقوع‌سرایی، ردّپای سعدی و امیرخسرو در دوران وقوع...)؛
    ــ عشق بشری، جوهرۀ غزل وقوعی (عشق به انسان و دیگر هیچ، اصول مهروروزی وقوعیان، لذت‌های عاشقان وقوعی)؛
    ــ بازیگران عشق وقوعی (شخصیت عاشق و حالات وی، معشوق و حالات وی)؛
    ــ ضیافت عشق در بزم‌های مهرورزی (بزم‌های مهرورزی در قرن دهم، تصویری زنده از مجلس بزم)؛
    ــ واسوخت و بیزاری از معشوق (دربارۀ واسوخت چه گفته‌اند؟ واسوخت چیست؟ گونه‌شناسی غزل واسوخت، مبدع واسوخت کیست؟ واسوخت‌سرایی تا یک قرن بعد)؛
    ــ شکل شعر در مکتب وقوع (سه جنبۀ فرم در ادبیات وقوعی، ترجیح حسب حال بر صناعت مضمون، بلاغت صدق، تصویر زبانی واقعیت: بازنمایی حال واقع، تصویر واقعیت در نگاره‌های وقوعی قرن دهم)؛
    ــ خوانش انتقادی مکتب وقوع (کتمان فردیت شاعر در مکتب وقوع، غیاب هویت فرهنگی در مکتب وقوع، وقوعیان به‌مثابۀ یک قشر اجتماعی، خلاقیت در چرخۀ گفتمان غالب، پژواک‌های سبکی: سبک و پادسبک...)؛
    ــ گزیدۀ هزار بیت وقوعی (گزارش راست و ساده از رفتارها، در اوصاف عشق وقوعی، عشق پنهان، دیدارها و نگاه‌ها، شخصیت معشوق، حالات و رفتارهای معشوق، حالات و رفتارهای عاشق، ذوق‌ها و لذت‌های وقوعیان، بزم وقوعی: آداب مجلس).
    گزیدۀ شعر واسوخت و کتابنامه بخش‌های پایانی این مجموعه را تشکیل می‌دهد.
    کتاب صد سال عشق مجازی: مکتب وقوع و طرز واسوخت در شعر قرن دهم، نوشتۀ دکتر محمود فتوحی، عضو وابستۀ فرهنگستان زبان و ادب فارسی است که انتشارات سخن آن را در ۴۸۰ صفحه و با شمارگان ۱۱۰۰ نسخه، به بهای ۵۵۰۰۰۰ ریال منتشر کرده است.
معرفی: مرتضی قاسمی
 
تاريخچه   |    اساسنامه   |    دربارۀ وبگاه   |    نشر آثار   |    خبرنامهٔ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی