امروز شنبه ՝ 1396/09/04    ■ Sat, Nov 25, 2017   



  
اندازه نوشته   A | A
آخرین اخبار 
آموزش واژه‌گزینی در رادیو فرهنگ
واژه‌گزینی در حوزه‌های علمی و فنی و هنری اصول و ضوابطی دارد که آشنایی با آن‌ها برای علاقه‌مندان به زبان فارسی جذاب و آموختنی است. ازاین‌رو، به کوشش رادیو فرهنگ، سلسله‌گفتارهای دکتر غلامعلی حداد عادل در درس «کلیات و کارگاه واژه‌گزینی» که در نیم‌سال تحصیلی ۹۵-۹۶ مقطع کارشناسی ارشد رشتة واژه‌گزینی و اصطلاح‌شناسی تدریس شد، ضبط و برا ...

بازدید استادان افغانستانی از فرهنگستان زبان و ادب فارسی
چهارشنبه، هفدهم آبان‌ماه ۱۳۹۶، هیئتی از کشور افغانستان، متشکل از استادان زبان و ادبیات فارسی و رؤسای دانشگاه‌های دولتی و خصوصی این کشور، میهمان فرهنگستان زبان و ادب فارسی بود. آقایان دکتر اسدی، رئیس دانشگاه آموزش‌وپرورش کابل؛ دکتر عاکف جهاد، رئیس دانشگاه خصوصی راه سعادت در تخار؛ دکتر طالقانی، رئیس بنیاد نخبگان افغانستان؛ دکتر ی ...

الزام هیئت دولت به رعایت قانون «ممنوعیت به‌کارگیری اسامی بیگانه»
علی لاریجانی، رئیس مجلس شورای اسلامی، در نامه‌ای خطاب دکتر حسن روحانی، قانون «ممنوعیت به‌کارگیری اسامی، عناوین و اصطلاحات بیگانه» را یادآوری کرده است. رئیس مجلس شورای اسلامی در این نامه که مربوط به مصوبۀ تیرماه هیئت دولت دربارۀ تعیین تعرفۀ خدمات درمانی در بخش دولتی و خصوصی و غیردولتی است، ایراد وارد بر این مصوّبه در به‌کارگ ...

برگزاری نخستین کارگاه آموزشی زبان فارسی (در جايگاه زبان علم) با عنوان «کارسوق واژه‌گزینی»
جمعه و شنبه، دوازدهم و سیزدهم آبان‌ماه ۱۳۹۶، مرکز ملی استعدادهای درخشان و دانش‌پژوهان جوان (سمپاد) وزارت آموزش‌وپرورش و فرهنگستان زبان و ادب فارسی، نخستین کارسوق واژه‌گزینی را، با شرکت دانش‌آموزان منتخب پایۀ دهم دبیرستان‏های دورۀ دوم پرورش استعدادهای درخشان شهر تهران، برگزار کردند.
آخرين به روز رسانی ۱۳۹۶/۵/۱۶ - ۱۰:۱۴ نسخه قابل چاپ
فرهنگ موضوعی فارسی: راهنمای واژه‌یابی
 
فرهنگ موضوعی فارسی فرهنگی است که در آن واژه‌ها و اصطلاحات فارسی امروز بر اساس دسته‌بندی موضوعی و معنایی مرتب شده‌اند، نه بر اساس ترتیب الفبایی؛ بدین معنی که در این فرهنگ واژه‌هایی که ازلحاظ موضوعی و معنایی با یکدیگر در ارتباط‌اند در کنار هم می‌آیند. مهم‌ترین کاربرد فرهنگ موضوعی این است که به مخاطب در یافتن واژه‌ها و اصطلاحات مناسب برای بیان اندیشه‌هایش یاری می‌رساند.
    فرهنگ حاضر گنجینهٔ دسته‌بندی‌شده و مقوله‌بندی‌شده‌ای از ۳۵٬۰۰۰ واژه و اصطلاح رایجِ فارسی امروز است که در قالب ۲۲ فصل و ۱۲۵۰ مقوله آمده‌اند؛ بدین صورت که ابتدا تمام مفاهیم زبان در یک دسته‌بندی کلی به ۲۲ دستۀ موضوعی تقسیم شده‌اند، سپس دسته‌بندی‌ها جزئی‌تر شده و «مقوله‌ها» یا «خوشه‌های معنایی» تشکیل گشته‌اند و نهایتاً واژه‌ها و اصطلاحات هر مقوله، به ترتیب الفبا، آمده و تعریف شده‌اند.
    چهارچوب فرهنگ حاضر فارسی امروز است، اما مؤلف، برای تنوع و اطلاع‌رسانی بیشتر، در بعضی از مدخل‌ها معادل‌های قدیمی واژه را هم آورده است. دسته‌بندی ۲۲گانۀ فرهنگ موضوعی فارسی عبارت است از: ۱. زندگی، تولد، مرگ؛ ۲. جانداران، گیاهان، جانوران، انسان؛ ۳. بدن، اندام‌ها و کارهایشان؛ ۴. بیماری‌ها، پزشکی، بهداشت، آرایش؛ ۵. خوردن، خوردنی‌ها، آشپزی؛ ۶. جهان، طبیعت، نور، رنگ، دما؛ ۷. مکان، جهت، حرکت، فشار، ضربه، حمل و نقل، سفر، وسایل نقلیه؛ ۸. زمان، تاریخ، تقویم، شروع، پایان؛ ۹. مقدار، تعداد، اعداد، ریاضیات، شکل، حجم؛ ۱۰. ماده، صنعت، وسایل، ابزارها، سلاح، ساختمان، خانه و لوازمش، پوشش؛ ۱۱. داشتن، مالکیت، بخشیدن، خریدوفروش، اقتصاد، پول؛ ۱۲. کار، توانایی، فعالیت، تصمیم، نیاز؛ ۱۳. سرگرمی، بازی، ورزش؛ ۱۴. کشور، جامعه، خانواده، فامیل، دوستی، رفت‌وآمد، ازدواج؛ ۱۵. قانون، حکومت، سیاست، جرم، مجازات، جنگ، ارتش؛ ۱۶. فکر، ذهن، آگاهی، اطلاع‌رسانی، توجه، جست‌وجو؛ ۱۷. زبان، خواندن و نوشتن، آموزش، ادبیات، تصویر، هنر؛ ۱۸. احساس، عواطف، اخلاق، رفتار؛ ۱۹. اعتقاد، دین، خرافات، افسانه؛ ۲۰. وجود، حقیقت، روی دادن، شدن، تغییر؛ ۲۱. آشکار، پنهان، نشان دادن، به نظر رسیدن؛ ۲۲. مقولات دیگر: تأثیر، رابطه، شباهت، ویژگی.
    مطابق فهرست، محتوای فرهنگ موضوعی فارسی از این قرار است: پیشگفتار؛ منابع؛ دسته‌بندی بیست‌ودوگانهٔ مفاهیم؛ مقولات؛ فرهنگ موضوعیِ فارسی (متن کتاب)؛ نمایۀ الفبایی که با استفاده از آن می‌توان جایگاه هر واژه و اصطلاح را در متن فرهنگ یافت.
    فرهنگ موضوعی فارسی: راهنمای واژه‌یابی، نوشتۀ بهروز صفرزاده است که نشر نو با همکاری نشر آسیم آن را در ۲۰۸۰ صفحه و با شمارگان ۷۷۰ نسخه، به بهای ۲۰۰هزار تومان منتشر کرده است.
معرفی: مرتضی قاسمی
 
تاريخچه   |    اساسنامه   |    دربارۀ وبگاه   |    نشر آثار   |    خبرنامهٔ گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی